Μπρος γκρεμός και πίσω…γκρεμός!

Κουράστηκα με τις εκλογές, οι Λατινοαμερικάνοι έχουν τρελαθεί να ψηφίζουν. Αμάν πια! Χαλαρώστε, καλοκαίρι έχετε…
Η “Συμμαχία για την Χιλή” (Alianza
por Chile) συνασπισμός της Δεξιάς και ο  κυβερνών από το 1990 συνεχώς κεντρώος συνασπισμός “Συντονισμός των Κομμάτων για τη Δημοκρατία” (Concertación de Partidos por la Democracia), θα βρεθούν αντιμέτωποι στον Δεύτερο Γύρο των Χιλιανών εκλογών, μετά τα αποτελέσματα του Πρώτου Γύρου, ο οποίος διεξήχθη χθες.

Ο υποψήφιος της Alianza Sebastián Piñera απέσπασε το 44% των ψήφων και κατεβαίνει μεγάλο φαβορί στον Δεύτερο Γύρο όπου οι δημοσκοπήσεις τον δίνουν να ξεκινά από 49%. Αντίπαλός του ο Eduardo Frei Ruiz-Tagle (παλιός Πρόεδρος της Χιλής) ο οποίος με το σχεδόν 30% που απέσπασε δύσκολα θα καταφέρει να αλλάξει το κύμα, ακόμα και αν καρπωθεί πλήρως τις ψήφους των άλλων υποψηφίων σχηματισμών.

Η Concertación με πάρα πολλά προβλήματα και αποχωρήσεις μάλλον θα υποστεί πικρή ήττα τον Γενάρη, παρά το δεδομένο γεγονός ότι ενόψει του Δευτέρου Γύρου θα θυμηθεί άξαφνα το «φάντασμα της Δεξιάς». Εκτός από τους δύο «δερβέναγες» του χιλιανού πολιτικού συστήματος από το 1990, υπόλοιποι υποψήφιοι ήταν ένας «καινούριος» και η Αριστερά. Σε αυτούς ελπίζει και σε αυτούς θα υποσχεθεί τώρα ο Frei στην προσπάθειά του να «κλέψει» την προεδρία που όλοι λένε ότι θα είναι στα χέρια του Sebastián Piñera το βράδυ της 17ης Ιανουαρίου.

Ο καινούριος ήταν ο «στάρ» Marco Enríquez-Ominami υποψήφιος της Nueva Mayoría para Chile [1] η οποία απέσπασε το 20% περίπου. Γνωστός από την εκστρατεία του και ως ΜΕ-Ο, ο σενιόρ εκπροσωπεί για πολλούς το «καινούριο». Πρόκειται για ιδιαίτερη περίπτωση καθώς με ένα σοσιαλδημοκρατικό πρόγραμμα γεμάτο υποσχέσεις, ένα κόκκινο αστέρι για σήμα, οικολόγους και διάφορους άλλους δίπλα του αποτέλεσε την κλασσική ελπίδα της αστικής τάξης της Χιλής, ότι οι κομμουνιστές και οι σύμμαχοί τους που ούτως ή άλλως αλλού πατούν και αλλού βρίσκονται θα βυθιστούν και ότι ο Ομινάμι θα πάρει ψήφους και από την Concertacion, πράγμα το οποίο έγινε.
Ενόψει Δεύτερου Γύρου όμως αποτελεί την μεγάλη ελπίδα της Concertacion, πρώην μέλος της οποίας υπήρξε. Που θα πάνε οι ψήφοι του στο Β’ Γύρο; Από ότι δείχνουν τα γκάλοπ ένα μικρό -αλλά αποφασιστικό- ποσοστό των ψηφοφόρων του, θα κινηθεί προς τον Πινιέρα. Και τότε adios Concertacion!

Σε ένα κουρασμένο πολιτικό σύστημα το οποίο επί της ουσίας αποτελεί την διαθήκη της 17χρονης χούντας (1973-1990) και βασικά χαρακτηριστικά του οποίου είναι η άκαμπτη πραγματικά δημοκρατία και ένα εκλογικό σύστημα που ευνοεί μόνο τα δύο μεγάλα κόμματα, η περίπτωση Ομινάμι ήταν χαρακτηριστική των νέων δεδομένων που έρχονται. Με τους Χιλιάνους εδώ και χρόνια απογοητευμένους από την γεμάτη υποσχέσεις αλλά «λίγη» Concertación, αλλά και την για πολλούς λόγους ουσιαστική ανυπαρξία της αριστεράς, η δημοφιλία του Ομινάμι ήταν τέτοια που κάποιες δημοσκοπήσεις προέβλεπαν ακόμα και την μακρινή περίπτωση να ξεπεράσει την Concertacion και να πάει σε Β’ Γύρο αυτός αντίπαλος με τον Piñera! Θα μιλάγαμε για μια εκλογική επανάσταση αν έσπαγε το δίπολο Concertación-Alianza.

Τέταρτο και καταϊδρωμένο το Juntos Podemos Más («Μαζί Μπορούμε Περισσότερα»), με το αναμενόμενο 6%. Το Juntos Podemos Más κατέβηκε  όπως και το 2005 σαν συνασπισμός κομμάτων και οργανώσεων. απαρτίζεται από το Κομμουνιστικό Κόμμα Χιλής, τη Χριστιανική Αριστερά (αμέ!) και δεκάδες οργανώσεις, με τελικό υποψήφιο τον αμφιλεγόμενο Jorge Arrate.Ο Arrate, πρώην υπουργός στις κυβερνήσεις Patricio Aylwin και Eduardo Frei (Concertacion), επικράτησε του γραμματέα του Κ.Κ. Guillermo Teillier, και του ηγέτη του Partido Humanista Tomás Hirsch για την υποψηφιότητα. Τα νταηλίκια άρχισαν αμέσως μετά την εκλογή του και κόσμος και κοσμάκης έφυγε για να υποστηρίξει τον Ομινάμι.
Ο Arrate όμως δεν φαίνεται τόσο απογοητευμένος. «Ο στόχος εκπληρώθηκε» είπε. Ίσως να έχει δίκιο καθώς παραμονεύει ένα colpo grosso. Να συμφωνήσει το Juntos Podemos Más (και κυρίως λόγω ποσοστού η Nueva Mayoría para Chile του Ομινάμι) να στηρίξουν την Concertación. Η αριστερά θα εκπροσωπηθεί για πρώτη φορά κοινοβουλευτικά μετά την πτώση της χούντας του Πινοτσέτ, το 1990. Ο
Arrate λέει ότι θα υποστηρίξει τον Frei, όχι όμως και ο Ominami που έχει αφήσει το ζήτημα ανοικτό.

Δεν ήταν εύκολο για την αριστερά να πάει καλύτερα -πόσο μάλλον τώρα που μπορεί να αποδειχτεί ρυθμιστής. Εκτός των εσωτερικών της προβλημάτων του όμως και το γεγονός ότι έχει εδώ και χρόνια απογοητεύσει τους Χιλιάνους αριστερούς με αποτέλεσμα μεγάλες διαρροές,  είχε να αντιμετωπίσει καταρχάς το δομικό-θεσμικό τείχος το οποίο είναι πανύψηλο, καθώς ο εκλογικός νόμος και ο χωρισμός των περιφερειών της χώρας ο οποίος παραμένει ο ίδιος από το 1988 (επί Pinochet), είναι φτιαγμένος και κομμένος στα μέτρα των δύο μεγάλων εκλογικών συνασπισμών.
Το Juntos Podemos Mas στις κοινοβουλευτικές εκλογές του 2005 δεν εξέλεξε υποψήφιο παρά το γεγονός ότι είχε αποστάσει το 7,37% των ψήφων για την Βουλή και το 5,8% για την Γερουσία. Στις Προεδρικές της ίδιας χρονιάς πήρε 5.4%. Πάλι έξω από τον χορό… Αν ίσχυε αναλογικό σύστημα το Juntos Podemos Mas θα έπαιρνε τότε 9 έδρες και όχι καμία. Αντίθετα το τοπικό Fuerza Regional Independiente κατάφερε με μόλις 1,17% συνολικά αλλά συγκεντρώνοντας όλες του τις ψήφους σε συγκεκριμένες περιοχές να βγάλει έδρα!!
-Οι  Concertaciónistas ξέροντας ότι το σύστημα τους ευνοεί το υποστήριζαν λέγοντας ότι αποτρέπει την υπερσυγκέντρωση εξουσιών,
-ενώ η Alianza την οποία ο Pinochet έχει ουσιαστικά αποκαταστήσει με αυτό το σύστημα, ότι απέτρεπε πολιτική αστάθεια (και φέρνουν παράδειγμα την εποχή του Allende τρομάρα τους…)

Αυτά όμως είναι τα…παρασκήνια.
Στο προσκήνιο η Δεξιά (και στα χαρτιά) θα επανέλθει όπως όλα δείχνουν δυναμικά με τον εκατομμυριούχο επιχειρηματία Sebastián Piñera να υπόσχεται την «αλλαγή», την γνωστή υπόσχεση-λάστιχο χιλιάδων πολιτικών δεκάδων χωρών, προς εκατομμύρια ψηφοφόρους. Το κακό είναι ότι και σε περίπτωση νίκη της Concertacion, όλοι τα ίδια περιμένουν πάνω-κάτω.

Όπως αναφέρει ο Alexis Meza S. στο Rebellion από την αποκατάσταση της δημοκρατίας το 1990 η Χιλή ακολούθησε «ένα οικονομικό μοντέλο που δεν άγγιζε κανείς και μια περιορισμένη δημοκρατία η οποία ποινικοποιούσε την κοινωνική διαμαρτυρία».Η Χιλή κατέβηκε στις εκλογές τσακισμένη από την κρίση, με το μεγαλύτερο μέρος του εκλογικού σώματος στωικά απογοητευμένο. Ως καλή και ασφαλής χώρα, είναι η πρώτη σε κατά κεφαλήν επενδύσεις για όπλα στην Αμέρικα Λατίνα, και παραβαίνει καθημερινά ανθρώπινα δικαιώματα στην προσπάθειά της να καταπνίξει τους περήφανους ιθαγενείς Mapuche, πράγμα που δεν θα το κατορθώσει ποτέ αφού δεν το κατόρθωσε τόσους αιώνες.Βασικό χαρακτηριστικό οι ανισότητες, αποτέλεσμα των νεοφιλελεύθερων τακτικών-πειραμάτων της δικτατορίας Pinochet, οι οποίες σε 19 χρόνια δημοκρατίας δεν έχουν μειωθεί ιδιαίτερα! το εισοδηματικά ανώτερο 1/5 απολαμβάνει το 51,5% του ΑΕΠ, ενώ το κατώτερο 1/5, μόλις το 5,38%. Η Concertación φυσικά δεν άλλαξε τίποτα όλα αυτά τα χρόνια… Το ανώτερο 10% είναι 30 φορές πιο πλούσιο από το αντίστοιχο κατώτατο 10%.
Αυτά είναι κλασσικά νούμερα δεξιών πολιτικών, οπότε η Alianza κερδίζοντας θα βρει στρωμένο το έδαφος. Προφανώς θα κόψει ακόμα και τα ελάχιστα που προσπάθησε να δώσει η μέχρι σήμερα Πρόεδρος Bachelet. Μεγάλο μέρος του εκλογικού σώματος, όπως και σε πολλές από τις χώρες αυτού του κόσμου, δεν ασχολείται με τέτοια πράγματα. Του αρκεί η ψευδαίσθηση ότι διαμορφώνει τις εξελίξεις εκλέγοντας τον νικητή παντελώς άδικων εκλογικών αναμετρήσεων.


[1] γιος του μεγάλου Miguel Enríquez, ιστορικού γραμματέα του  Movimiento de Izquierda Revolucionaria από το ’67 μέχρι και το ’74 οπότε και τον σκότωσε η μυστική αστυνομία της χιλιανής χούντας, η DINA. Έχει πατριό τον βουλευτή Carlos Ominami.

Advertisements

2 Σχόλια to “Μπρος γκρεμός και πίσω…γκρεμός!”

  1. Η Χιλή μαζί με την Αργεντινή και την Ουρουγουάη έχουν την ιδιομορφία να είναι οι πιο «λευκές» και «ευρωπαϊκές» χώρες της Νοτίου Αμερικής. Επίσης έχουν ισχυρότερη αστική τάξη σε σχέση με τις υπόλοιπες, με αποτέλεσμα το πολιτικό σκηνικό να θυμίζει έντονα Ευρώπη. Η Ουρουγουάη κατάφερε να κάνει την υπέρβαση. Η Αργεντινή μετά τη χρεωκοπία και με κυβερνήσεις του ζεύγους Κίρτσνερ δείχνει αναποφάσιστη ανάμεσα σε τολμηρές μεταρρυθμίσεις και ευρωπαϊκού τύπου σοσιαλδημοκρατία, ενώ η Χιλή παλεύει ακόμα με τα φαντάσμα του Πινότσο. Μην ξεχνάμε και τις κρίσιμες εκλογές του Μάη του 2010 στην Κολομβία.

  2. Διαβάζοντας πάντως για αυτό το άρθρο διαπίστωσα μεγάλη απογοήτευση στη χώρα ιδίως στην αριστερά. Όσο για την Concertacion αυτή εδώ και χρόνια έχει παραδοθεί στις αγκάλες της αστικής τάξης.Ακόμα και η Μπασελέ που είναι επί της ουσίας ότι πιο αριστερό έχει δει η χώρα μετά τη χούντα, ήταν στα βασικά σημεία απογοητευτική.
    Και από ότι κατάλαβα, αυτό το «κενό» φάνηκε ξεκάθαρα με την αναρρίχηση ενός ανεξάρτητου υποψηφίου απευθείας στο 20%. Έχοντας υπόψη τα χρόνια μετά την δικτατορία, κάτι τέτοιο θεωρούταν απίθανο. Να όμως που έγινε.


Σχολιάστε

Συνδεθείτε για να δημοσιεύσετε το σχόλιο σας:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s