α.Πτυχές της οικονομίας της Βενεζουέλας υπό τον Chavez…

Βενεζουέλα 1999-…

(Μου βγήκε ολίγον μεγάλο-δεν το είχα σκοπό αλλά πιστεύω ότι αξίζει. Το έσπασα σε δύο μέρη-το πρώτο με τα μέχρι στιγμής πεπραγμένα και το 2ο με κάποια βασικά προβλήματα που συνεχίζει να έχει.)

Πτυχές της οικονομίας της Βενεζουέλας υπό τον Chavez

«…Οι άνθρωποι δεν φτιάχνουν την μοίρα. Η μοίρα επιλέγει ανθρώπους ανά στιγμές…» είχε πει κάποτε ο Fidel Castro. Δεν μας αρέσουν οι ήρωες ούτως ή άλλως senor Fidel.

Κοιτάμε απλά κάποια νούμερα από ένα πραγματικό «οικονομικό θαύμα» όπως εμείς το ορίζουμε: αύξηση της παραγωγής και της διανομής πλούτου προς τα κάτω, από όλους προς όλους, και για όλους. Σύμφωνα με το προηγούμενο ρητό του Fidel, επέλεξε η μοίρα να ηγείται ο Chavez και η κυβέρνησή του, του «θαύματος» αυτού.

Ακούμε κατά καιρούς από τα τσιράκια των δυτικών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων απίστευτες πατάτες στην προσπάθειά τους να δικαιολογήσουν τις πολιτικές των αφεντικών τους.

Αιτία για αυτή την ανάλυση που θα διαβάσετε ένας τύπος, Βενεζουελάνος οικονομικός αναλυτής (Moises Naim), που ισχυριζόταν μεσοβδόμαδα ότι το Περού και η Χιλή βαδίζουν σε σωστό οικονομικό δρόμο σε αντίθεση με τα αριστερά καθεστώτα τύπου Βενεζουέλας, Βολιβίας και Αργεντινής… Το άρθρο-μετάφραση που δημοσιεύτηκε στα «Νέα» προκάλεσε αντιδράσεις που μπορείτε να διαβάσετε από κάτω, αλλά εμένα πραγματικά μου άναψε τα λαμπάκια. Χαίρομαι πάντως που υπήρξε τόσος κόσμος που αντέδρασε…

Αν λοιπόν μετράς τον πληθωρισμό στα ρολόγια rolex και τις Jaguar λογικό είναι ο πληθωρισμός στο Περού και την Χιλή να πηγαίνουν καλά. Για τις τρομακτικές και συνεχώς αυξανόμενες κοινωνικές αντιθέσεις ούτε κουβέντα.

Αν υπολογίζεις ως οικονομική ανάπτυξη τα κέρδη του χρηματιστηρίου και του κεφαλαίου και δεν βλέπεις πέρα από την μύτη σου, θα μιλάς για «οικονομική ανάπτυξη». Και μετά θα βγαίνεις σαν κλαμμένο ….ί στα γλοιώδη έντυπα που γράφεις για να μας πεις τι πήγε στραβά και οδηγούμαστε σε κατάρρευση, όπως με ευκολία κάνουν οι όμοιοί σου ανά τον κόσμο εδώ και δύο εβδομάδες…

Απόλυτα φυσιολογικό θα μου πείτε να έχει την μούρη να βγαίνει να λέει τέτοιες ανακρίβειες…Όλα αυτά τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και τα περίφημα think tank δημιουργήθηκαν ακριβώς από αυτούς και για αυτούς: από τους «έχοντες και κατέχοντες» και με σκοπό την όλο και μεγαλύτερη εκμετάλλευση των μαζών. Ακούμε για «οικονομικά θαύματα» σε χώρες τύπου Ιρλανδίας, μόνο και μόνο επειδή οι επιχειρήσεις και το κεφάλαιο κάνει ρεκόρ κερδών, σε βάρος του μέσου Ιρλανδού… Δεν ακούμε βέβαια για αντίστοιχα οικονομικά θαύματα ειδικά σοσιαλιστικού τύπου.

Μέσα σε όλο αυτό τον κυκεώνα λοιπόν απίστευτες ανακρίβειες ακούγονται εναντίον της οικονομίας της Βενεζουέλας που παγκοσμίως συγκεντρώνει πολλά από τα χαρακτηριστικά αυτού που αποκαλείται οικονομία σοσιαλιστικού τύπου τουλάχιστον με βάση την παγκόσμια υφιστάμενη οικονομική και πολιτική κατάσταση από το ’91 και μετά.

Ο Chavez τους έχει μπει στο μάτι για τα καλά όπως φαίνεται από τα λεγόμενά τους. Δεν έχει τόση σημασία σε καμία περίπτωση αν είναι ή δεν είναι κομμουνιστής, σοσιαλιστής, λαϊκιστής…Ταμπέλα αναγκαστικά δεν βάζεις σε κανέναν…Και αν την βάλεις (αφού επιμένεις!) θα την βάλεις με βάση τα επιτεύγματά του. Για αυτούς σημασία έχει ότι η Βενεζουέλα είναι πλούσια χώρα και τώρα της βάζει χέρι ένας τύπος που ό,τι κι αν είναι, σίγουρα δεν είναι δικός τους.

Κόπτονται λοιπόν οι δυτικοί για την οικονομία της χώρας από την στιγμή που ανέλαβε ο Chavez. Κόπτονται επειδή σταμάτησαν να τρώνε με χρυσά κουτάλια σε βάρος των μαζών που δεν είχαν στον ήλιο μοίρα. Αλλά δεν αναφέρουν τις αιτίες που ο Chavez έχοντας απέναντί του κόμματα χρηματοδοτούμενα από τις οικονομικές ελίτ της χώρας και εξωτερικούς υποστηρικτές (sic!) κέρδισε έντεκα συνεχόμενες εκλογικές αναμετρήσεις. Και δεν μιλάμε για χώρα τύπου Βολιβία ή Περού: λιγότερο από το 30% του ενεργού πληθυσμού είναι εργάτες ή αγρότες (τομείς όπου θεωρητικά η αριστερά έχει μεγάλη δυναμική)…

Ο Chavez απέδειξε και αποδεικνύει ότι ο κρατικός παρεμβατισμός και οι εθνικοποιήσεις είναι προτιμότερες από τις νεοφιλελεύθερες πρακτικές. Πιο περίτρανα μάλιστα δεν γίνεται:

Ø Από το 2003 το ΑΕΠ της χώρας έχει ανέβει κατά 87%!!! Παρά το γεγονός μάλιστα ότι το καθοδηγούμενο από την αντιπολίτευση lockout (Δεκ ’02-Φεβ. ’03) παρέλυσε την χώρα επιφέροντας πτώση του ΑΕΠ κατά 25%!

Ø Το 2003 ο πληθυσμός που ζούσε σε συνθήκες φτώχειας αποτελούσε το 54% του πληθυσμού. Το 2007 το 27%!!! Ακριβώς το μισό. Φυσικά η Βενεζουέλα είναι την τελευταία 5ετία πρώτη παγκοσμίως στην μείωση του ποσοστού του πληθυσμού που ζει σε συνθήκες φτώχειας.

Ø Αντίστοιχα το 2003 σε συνθήκες απόλυτης φτώχειας (“extreme poverty”) ζούσε το 43% του πληθυσμού. Το 2007 μόλις το 9%!!!

Ø Η ανεργία το 1998 ήταν στο 17%. Το 2007 βρισκόταν στο 7%.

Ø Οι κατά κεφαλήν δαπάνες κατ’ άτομο στην χώρα έχουν αυξηθεί την περίοδο Chavez περισσότερο από 300%!!! Αν αυτό δεν είναι οικονομικό θαύμα, ποιο είναι? Οι «τίγρεις της Ασίας» με τα κερδοσκοπικά παιχνίδια οι οποίοι κατέρρευσαν σε μία νύχτα? Είναι καταπληκτικό που εν μέσω του νέου κραχ της αμερικανικής οικονομίας –αποκλειστικό αποτέλεσμα του ακραιφνούς καπιταλισμού- κάποιοι προσπαθούν ακόμα απελπισμένα να υπερασπιστούν τον φιλελευθερισμό και «την αγορά που αυτορυθμίζεται»… Οι άνεργοι και οι άστεγοι στις δυτικές κοινωνίες δεν αυτορυθμίζονται όμως, ούτε το ολοένα μεγαλύτερο ποσοστό του πληθυσμού που κατεβαίνει τα σκαλοπάτια, έτσι δεν είναι?

Οι λάτρεις των οικονομικών μεγεθών φιλελεύθεροι αποσιωπούν παντελώς αυτά τα οικονομικά μεγέθη-θαύματα της κυβέρνησης Chavez. Μιλάμε μόνο για ό,τι μας συμφέρει, αγνοώντας ό,τι αντικρούει την γυάλινη σφαίρα «επίφαση δημοκρατίας» μέσα στην οποία ζούμε. Η αντίθετη γνώμη δεν υπάρχει –και αν αυτός δεν είναι ο ορισμός του φασισμού, τότε ποιος είναι..?

Σε αντίθεση με τις κορώνες των φιλελεύθερων (που στην Ευρώπη τις νοιώθουμε για τα καλά στο πετσί μας-όπως και στην Βόρεια Αμερική) η Βενεζουέλα αποδεικνύει ότι οι «απαιτήσεις» της παγκοσμιοποιημένης αγοράς μπορούν κάλλιστα να συμβαδίζουν με πολιτικές κοινωνικής μέριμνας και κοινωνικών παροχών. O Chavez σε αντίθεση με όσα νομίζουν πολλοί, ούτε τα πάρε-δώσε με πολυεθνικές σταμάτησε, ούτε με πολιτικούς «εχθρούς» του έπαψε να συναλλάσσεται…

Πώς έγιναν όμως όλα αυτά? Κούνησε το δαχτυλάκι του ο «μάγος Chavez» και οι δικοί του και έγιναν όλα σε μία νύχτα? Όχι βέβαια…

Η κυβέρνηση προχώρησε όπως είναι γνωστό, στην εθνικοποίηση βασικών κλάδων της οικονομίας. Πετρέλαια, φυσικό αέριο, τσιμέντο, εταιρίες τροφίμων, ατσάλι ήταν κάποιοι από τους κλάδους που πέρασαν στα χέρια της κυβέρνησης. Στα νέα συμβόλαια που υπεγράφησαν με ξένες πολυεθνικές, το κράτος είχε το πάνω χέρι. Δεν θα αναφερθώ λεπτομερώς στις εθνικοποιήσεις, καθώς αυτές είναι λίγο πολύ γνωστές: κάθε φορά πάντως που η Βενεζουέλα εθνικοποιούσε κάποια δυτική εταιρία, τα μμε σε όλο τον κόσμο αναπαρήγαγαν τις λάσπες της Ουάσινγκτον…Επιπλέον αξιοποίησε εκατομμύρια στρέμματα γης απαλλοτριώνοντάς τα χωρίς αποζημίωση.

Η εκπληκτική αύξηση κερδών- αποτέλεσμα της οικονομικής αυτής πολιτικής- αλλά και των ελιγμών του Chavez στην διεθνή σκακιέρα πετρελαίου, ήταν για την κυβέρνηση το δυνατότερο όπλο: μπορούσε πια να επαναπροσδιορίσει τις επενδύσεις της, να προσδιορίσει την παραγωγή και τις τιμές και να ελέγξει την αγορά. Αυτό της έδωσε την δυνατότητα να αντεπεξέλθει σε πολύ μεγάλα και φιλόδοξα προγράμματα κοινωνικών πολιτικών, όσον αφορά την εργασία, την παιδεία, την επιμόρφωση, τα επίπεδα ζωής στις πόλεις και τις επαρχίες, την υγεία κτλ. τα οποία πάνω κάτω νομίζω σας είναι γνωστά. Επιπλέον διαολόστειλε όπως συνηθίζει ως «ιμπεριαλιστικά όργανα» τόσο το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, όσο και την Παγκόσμια Τράπεζα ξεπληρώνοντας άμεσα τα χρέη της χώρας.

Το βασικό πλεονέκτημα βέβαια της χώρας είναι το πλούσιο υπέδαφος της, που θα την κάνει πάντα θελκτική. Οι ΗΠΑ μπορεί να σταμάτησαν τις δοσοληψίες, αλλά τα «καλούδια» της τα θέλουν άλλοι: οι Ρώσοι, οι Ινδοί, οι Βραζιλιάνοι…αγορές που αναπτύσσονται ταχύτατα και διψούν για ενεργειακούς πόρους. Ο Chavez είχε αυτό το πολύ δυνατό χαρτί, την «πλούσια» Βενεζουέλα. Το οποίο ως γνωστό το χρησιμοποιεί πολύ καλά και στην εξωτερική του πολιτική. Πιστεύετε ότι ο Chavez θα έβγαινε κάθε τρεις και λίγο να το παίζει πολύς αν δεν είχε πίσω του τέτοια δυναμική;

Στην εξέλιξη όμως της οικονομικής της πορείας η κυβέρνηση Chavez προσπάθησε και κατάφερε με εξαιρετική επιτυχία να σταματήσει να αποκαλείται Saudi Venezuela (ένα ρητό που κρατάει από τα 70ς), ένα κράτος δηλαδή που διοικείται ουσιαστικά από το πετρέλαιο. Οι μη πετρελαϊκοί τομείς της παραγωγής παρουσιάζουν συνήθως ανάπτυξη με ποσοστά διψήφια κάθε χρόνο…

Advertisements

5 Σχόλια to “α.Πτυχές της οικονομίας της Βενεζουέλας υπό τον Chavez…”

  1. Άργησα να βρω το νέο σου blog, αλλά κάλλιο αργά παρά ποτέ! Πάρα πολύ ενδιαφέροντα τα κείμενα σου. Εύχομαι να συνεχίσεις να δίνεις φως (όσο μπορείς) στα της Λατινικής Αμερικής, τα οποία μας ενδιαφέρουν αρκετά, ειδικά στις σημερινές δύσκολες συνθήκες…

  2. Σ ευχαριστώ, κάνουμε ό,τι μπορούμε… Και φυσικά όσο θέλετε και μπορείτε βοηθάτε και σεις!

  3. Τα κείμενα για την οικονομία της Βενεζουέλας είναι πάρα πολύ καλά. Ευχαριστούμε juanbelmonte! Θα διαβάσω και την πηγή του Πέτρας και θα προσπαθήσω να κάνω κανά σχόλιο. Σαγιονάρα

  4. Θα ήθελα να είμαι ειλικρινής. Συγνώμη αλλά δεν είναι ακριβώς έτσι ζω ένα μήνα τώρα στη Βενεζουέλα ξέρω κόσμο και πίστεψε με τα παραμύθια του Chávez μέχρι και ο φτωχός λαός που τον έχει βάλει στον ύπνο αρχίζει και τα καταλαβαίνει .. Κάτι ποσοστά φτώχειας που αναφέρατε δεν ισχύουν .. Μιλάμε για πάνω απο 70% φτώχεια .. Ευτυχώς δεν θα καταλήξει σαν την Κούβα για κλάματα γιατί είναι πολύ πλούσια χώρα .. Άμα ο λαός ήξερε γράμματα να διαβάσει νεα και απόψεις και άμα ο κυριος δεν απαγόρευε κανάλια που μιλούν εις βάρος του, σίγουρα θα είχε χάσει, άνθρωποι σαν και αυτόν μόνο την καταστροφή μπορούν να φέρουν ..αλλά με πρότυπο τον Fidel Castro τι να λέμε. Τέλος για να αλλάξω κλίμα η Βενεζουέλα είναι πολύ όμορφη χώρα με απίστευτη φύση και πιστεύω θα μπορούσε να είναι απο τις ισχυρότερες δυνάμεις .. Καληνύχτα

  5. Kατά τύχη είδα το σχόλιό σου γιατί δεν ασχολούμαι εδώ και μήνες με το Camino…
    Αν θυμάμαι καλά δεν αναφέρω πουθενά ότι τρώνε με χρυσά κουτάλια ή ότι δεν έχουν προβλήματα. (…στο Β’ μέρος του αφιερώματος αναφέρω αρκετά)
    Για τον προσωποπαγή ρόλο του Chavez και τα αρκετά σφάλματά του έχω αναφερθεί σε άλλες αναρτήσεις όταν λειτουργούσα το blog.

    Τα κανάλια που αναφέρεις δεν κάνουν αντιπολίτευση στη χώρα, έχουν καλέσει πάμπολλες φορές τον κόσμο να πάρει τα όπλα.
    Περί χρηματοδοτήσεων κτλ. μπορείς να ρωτησεις και να ψάξεις.

    Όπως και να χει, ελπίζω να περνάς καλά εκεί κάτω.


Σχολιάστε

Συνδεθείτε για να δημοσιεύσετε το σχόλιο σας:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s